از آیه: تا آیه:
انتخاب سوره :
بازديد کننده گرامی چنانچه تمایل دارید، شما هم می توانید نکته ای در سايت ثبت کنید، تا با نام خودتان ثبت و در سايت نمایش داده شود.
  معنای کلمه «تبدوا»
کلمه (ابدا) به معناى اظهار است در مقابل (اخفا) که به معناى پنهان کردن است. [ نظرات / امتیازها ]
منبع : ترجمه المیزان، ج‏2، ص: 671 قالب : لغوی موضوع اصلی : بدون موضوع گوینده : علامه طباطبایی
نظرات کاربران :
نظری ثبت نشده است.
بازديد کننده گرامی چنانچه تمایل دارید، نظر شما به نام خودتان ثبت و در سايت نمایش داده شود، قبل از ثبت نظر عضو سايت شويد و یا اگر عضو سايت هستيد لاگین کنید.[ عضويت در سايت ][ ورود اعضا ][ ورود ميهمان ]
نظر شما ثبت شد و بعد از تائید داوران بر روی سایت قرار می گیرد.
  محاسبه انسان‏ به جهت احوال و ملکات نفسانى که منشا اعمال است
آیه شریفه تنها بر احوال و ملکات نفسانیه ‏اى دلالت دارد که منشا صدور افعال هستند چه فعل اطاعت و چه معصیت و خداى سبحان انسان ‏ها را با آن احوال و ملکات محاسبه مى ‏کند. اما خاطراتى که گاهى بى اختیار در نفس خطور مى ‏کند و همچنین تصورات ساده ‏اى که دنبالش تصدیق نیست، از قبیل صورت و قیافه گناهى که در نفس تصور مى ‏شود بدون اینکه تصمیم بر آن گناه گرفته شود، لفظ آیه به هیچ وجه شامل آن ها نیست. چون توجه فرمودید که اینگونه تصورات استقرارى در نفس ندارند و منشا صدور هیچ فعلى نمى ‏شوند. آیه شریفه به احوال نفس نظر دارد نه به ملکات راسخه در نفس. {ما فِی أَنْفُسِکُمْ}

[ برای مشاهده توضیحات کلیک کنید. ]

[ نظرات / امتیازها ]
منبع : ترجمه المیزان، ج‏2، ص: 671 تا 674 قالب : تفسیری موضوع اصلی : نفس گوینده : علامه طباطبایی
نظرات کاربران :
نظری ثبت نشده است.
بازديد کننده گرامی چنانچه تمایل دارید، نظر شما به نام خودتان ثبت و در سايت نمایش داده شود، قبل از ثبت نظر عضو سايت شويد و یا اگر عضو سايت هستيد لاگین کنید.[ عضويت در سايت ][ ورود اعضا ][ ورود ميهمان ]
نظر شما ثبت شد و بعد از تائید داوران بر روی سایت قرار می گیرد.
  عدم نسخ شدن این آیه
1-وقتى آیه «لِلَّهِ ما فِی السَّماواتِ وَ ما فِی الْأَرْضِ وَ إِنْ تُبْدُوا ما فِی أَنْفُسِکُمْ أَوْ تُخْفُوهُ یُحاسِبْکُمْ بِهِ اللَّهُ» بر رسول خدا (صلّی الله علیه و آله) نازل گردید، اصحاب را سخت گران آمد؛ لذا نزد رسول خدا ص آمده به زانو نشستند، و عرضه داشتند: یا رسول اللَّه هر عملى از قبیل نماز و روزه و جهاد و صدقه که براى ما مقدور باشد بر ما تکلیف بکن، ولى این آیه از طاقت ما بیرون است. رسول خدا (صلّی الله علیه و آله) فرمودند: «آیا مى ‏خواهید همان را بگوئید که قبل از شما اهل کتاب گفته بودند که (سمعنا و عصینا)، نه اینطور نگوئید بلکه بگوئید: «سَمِعْنا وَ أَطَعْنا غُفْرانَکَ رَبَّنا وَ إِلَیْکَ الْمَصِیرُ».». چون مردم این را مکرر گفتند تا زبانشان به گفتن آن رام شد، دنبالش خداى تعالى این آیه را نازل کرد: «آمَنَ الرَّسُولُ بِما أُنْزِلَ إِلَیْهِ مِنْ رَبِّهِ وَ الْمُؤْمِنُونَ ...» و چون مردم به مضمون این آیه عمل کردند و به خدا و ملائکه و کتب و رسولان خدا ایمان آوردند، خداوند آیه قبلى را که مى ‏فرمود: «إِنْ تُبْدُوا ما فِی أَنْفُسِکُمْ أَوْ تُخْفُوهُ» را با جمله «لا یُکَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلَّا وُسْعَها ...» نسخ فرمود.

علامه طباطبایی: این روایت را الدر المنثور (ج 1 ص 374) هم از احمد و نیز از مسلم و ابى داود (در کتاب ناسخش) و ابن جریر و ابن منذر و ابن ابى حاتم از ابى هریرة آورده است. قریب به این مضمون را به چند طریق از ابن عباس نقل کرده اند و مساله نسخ را به چند طریق از غیر ابن عباس مانند ابن مسعود و عایشه نیز نقل کرده است.

2-آیه مورد بحث محکم است یعنى نسخ نشده است. چیزى که هست منظور از محاسبه (این نیست که در قیامت در برابر نیت ‏ها و یا صفات بد هم کیفر خواهد بود، بلکه مراد) این است که خداى تعالى در قیامت (از احوال و اوصاف درونى) و از اعمال شما خبر مى ‏دهد.

3-ابن عباس گفته است: آیه شریفه مخصوص کتمان شهادت و اداى آن است. پس آیه از آیات محکمه است و نسخ نشده است.

4-عایشه گفت: منظور از محاسبه‏ اى که در آیه آمده است، غم و اندوهى است که به شخص عازم به گناه در اثر ترک آن گناه مى ‏رسد، پس آیه به حکم این روایت محکم است نه منسوخ.

5-امام على (علیه السلام) از ابن عباس روایت کرده است که در تفسیر آیه (وَ إِنْ تُبْدُوا ما فِی أَنْفُسِکُمْ أَوْ تُخْفُوهُ) گفته است: این آیه درباره ظاهر و باطن شما است. مى ‏فرماید: «خداوند با آن دو به حساب شما مى ‏رسد». پس این آیه نسخ نشده است ولى وقتى خدا خلائق را در قیامت جمع مى ‏کند، مى ‏فرماید: «من شما را به آنچه در دل پنهان مى ‏کردید و حتى ملائکه من هم از آن ها خبردار نشدند، خبر مى ‏دهم». اما خداوند مؤمنین را بعد از خبر دادن در مورد آنچه به دل گذرانده‏ اند مى ‏آمرزد و اما اهل شک و تردید را خبر مى ‏دهدبه تکذیبى که در دل نهان داشتند «وَ لکِنْ یُؤاخِذُکُمْ بِما کَسَبَتْ قُلُوبُکُمْ» (بقره/225).

علامه طباطبایی: این روایات با همه اختلافاتى که در مضامینش هست در این که مخالف با ظاهر قرآنند مشترکند. چون قبلا گفتیم که ظاهر آیه این است که محاسبه بر روى اوصافى است که دل ‏ها یا مستقلا و یا از طریق اعضا کسب کرده باشد و حال، چه این کسب به وسیله عمل ظاهرى باشد و چه درونى و پنهانى و چه انسان مؤمن باشد و چه کافر. اما خطورات نفسانى کسب نیست و ظاهر محاسبه، محاسبه به جزا است نه خبر دادن به اینکه چه چیزهایى از دل شما گذشته است و چه تصمیم‏ هایى گرفته‏ اید. آنچه ما گفتیم هم خود آیه مورد بحث بر آن دلالت دارد و هم آیاتى دیگر که گذشت. اما مساله خود نسخ، اشکال جداگانه‏اى دارد و آن وجوهى از خلل است که باعث مى ‏شود از حجیت ساقط شود:

1-نسخ خلاف ظاهر قرآن است که بیانش گذشت.

2-مستلزم این است که تکلیف به چیزى که خارج از طاقت انسان است جایز باشد و حال آنکه عقل در بطلان آن هیچ تردیدى ندارد، آن هم تکلیفى که از ناحیه خداى تعالى باشد؛ حال چه این تکلیف بعدا نسخ بشود یا نشود؛ بلکه تکلیف کردن به چیزى که ما فوق طاقت است و سپس نسخ کردن، اشکالى علاوه دارد و آن این است که به حکم روایت، آیه شریفه قبل از اینکه مورد عمل قرار گیرد نسخ شده است. این خود اشکالى است جداگانه (چون معنایش این است که خداى تعالى هم العیاذ باللَّه سخن نسنجیده‏ اى گفته است و سپس پشیمان شده باشد؛ برخلاف نسخ بعد از عمل که معنایش این است که حکمى که نسخ شده است تا امروز مصلحت داشت و از اول موقت بوده است).

3-خواننده عزیز به زودى در تفسیر دو آیه بعد خواهد دید که جمله (لا یُکَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلَّا وُسْعَها) اصلا نمى‏ تواند ناسخ چیزى باشد؛ بلکه تنها دلالت دارد بر این که هر نفسى در قیامت به بدى ‏هایى که خودش کسب کرده است خواهد رسید؛ چه اینکه تحملش آسان باشد و چه دشوار و ما فوق طاقت (چون او خودش آن را براى خود درست کرده است نه خداى تعالى). پس اگر کسى چیزى را بر خود تحمیل کند که طاقتش را نداشته باشد و یا به دست خود، زنجیرى به پاى خود ببندد، سرنوشتى است که خودش براى خود درست کرده است و غیر از خود کسى را ملامت نکند. پس جمله (لا یُکَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلَّا وُسْعَها) به منزله جمله معترضه ‏اى است که مى ‏خواهد توهمى را دفع کند.

4-به زودى خواهد آمد که اصلا تکیه کلام در دو آیه شریفه بر مساله خطورات نفسانى نیست و در مساله نسخ حتما باید ناسخ تکیه بر منسوخ داشته باشد و به آن نظر داشته باشد و دو آیه (آمَنَ الرَّسُولُ ...) غرض دیگرى را دنبال مى ‏کند، غیر آن غرضى که آیه (لِلَّهِ ما فِی السَّماواتِ وَ ما فِی الْأَرْضِ ...) درصدد بیان آن است. ان شاء اللَّه به زودى مطلب روشن ‏تر خواهد شد.

[ برای مشاهده توضیحات کلیک کنید. ]

[ نظرات / امتیازها ]
منبع : ترجمه المیزان، ج‏2، ص: 674 و 677 قالب : روایی موضوع اصلی : نسخ گوینده : علامه طباطبایی
نظرات کاربران :
نظری ثبت نشده است.
بازديد کننده گرامی چنانچه تمایل دارید، نظر شما به نام خودتان ثبت و در سايت نمایش داده شود، قبل از ثبت نظر عضو سايت شويد و یا اگر عضو سايت هستيد لاگین کنید.[ عضويت در سايت ][ ورود اعضا ][ ورود ميهمان ]
نظر شما ثبت شد و بعد از تائید داوران بر روی سایت قرار می گیرد.
  تقدم غفران بر عذاب - سيد محمد کاظميني
قابل تامل است که ابتدا به "فَیَغْفِرُ لِمَنْ یَشاءُ" اشاره کرده و سپس به "یُعَذِّبُ مَنْ یَشاءُ"
و سوال این است که چرا در "فَیَغْفِرُ لِمَنْ یَشاءُ" ، لمن گفته ولی در "یُعَذِّبُ مَنْ یَشاءُ" از "من" استفاده کرده است؟ [ نظرات / امتیازها ]
منبع : قالب : اخلاقی موضوع اصلی : افعال خداوند گوینده : سید محمد کاظمینی
امتیاز داوران :
امتیاز کاربران :
نظرات کاربران :
نظری ثبت نشده است.
بازديد کننده گرامی چنانچه تمایل دارید، نظر شما به نام خودتان ثبت و در سايت نمایش داده شود، قبل از ثبت نظر عضو سايت شويد و یا اگر عضو سايت هستيد لاگین کنید.[ عضويت در سايت ][ ورود اعضا ][ ورود ميهمان ]
نظر شما ثبت شد و بعد از تائید داوران بر روی سایت قرار می گیرد.
  نیت در عمل - محمدصادق ابراهيم قوچي
بسم الحی
میگویند طرف شناگر ماهریست اما آب ندارد که شنا کند!
خیلی از مواردی که ما گناه نمیکنیم بخاطر تقوای ما نیست بلکه موقعیت یا شرایطش رو نداریم.شاید خیلی از آدمها اگر شرایط فرعون رو داشتند مثل او عمل میکردند یا اگر اموال قارون را داشتند مثل او می بودند.این آیه تکلیف این سری از آدمها رو معلوم میکنه.کسیکه در عمرش دزدی نکرده بخاطر عدم تحقق شرایطش.اما در قلبش دزدی را قبول دارد و منتظر موقعیت یا پستی هست تا به بیت المال برسد با دزد حقیقی فرقی ندارد.تفاوت فقط در اینجا نبودن حق الناس است. [ نظرات / امتیازها ]
منبع : قالب : اخلاقی موضوع اصلی : آیات خاص گوینده : محمدصادق ابراهیم قوچی
امتیاز داوران :
امتیاز کاربران :
نظرات کاربران :
نظری ثبت نشده است.
بازديد کننده گرامی چنانچه تمایل دارید، نظر شما به نام خودتان ثبت و در سايت نمایش داده شود، قبل از ثبت نظر عضو سايت شويد و یا اگر عضو سايت هستيد لاگین کنید.[ عضويت در سايت ][ ورود اعضا ][ ورود ميهمان ]
نظر شما ثبت شد و بعد از تائید داوران بر روی سایت قرار می گیرد.